ProRail opent eerste circulaire onderstation in Lunteren

ProRail onderstation in Lunteren met mussenkast in de muur
Foto ProRail

Langs het Nederlandse spoor staat om de 14 kilometer een gebouwtje. Deze onderstations zijn cruciaal voor het spoor: ze huisvesten alle techniek die nodig is om treinen te kunnen laten rijden. In de onderstations wordt de wisselstroom die ProRail van de regionale netbeheerder op hun netwerk krijgt omgezet in gelijkstroom van 1500 volt. Eind december opende in Lunteren het eerste circulaire en natuurinclusieve onderstation van Nederland, gebouwd naar ontwerp van MovaresStudioSK.

Alleen al vanwege het aantal onderstation langs het spoor is het interessant om te bezien hoe je die bij renovatie of vervanging kunt verduurzamen. Daarbij speelt ook de inpassing in de omgeving een belangrijke rol. Het onderstation staat in de Gelderse Vallei, in een groene, agrarische omgeving. Daar is in het ontwerp rekening mee gehouden.

Materiaalkeuze

De materiaalkeuzes zijn heel specifiek toegespitst op toepassing in dit ene gebouw; meldt ProRail. “Zo kozen we niet voor de meest duurzame baksteen voor dit onderstation, omdat voor precies die steen meer vervoersbewegingen per vrachtwagen nodig waren. Daarom viel de keuze op een iets minder duurzame steen, maar door het transport was deze optie het beste.” Het onderstation is verder opgebouwd met een constructie van Cross Laminated Timber (CLT). Dit zijn houten massieve wanden met een hoge brandwerendheid en CO2-opslagcapaciteit.

Een plek voor dieren

Het gebouw is aan de buitenzijde afgewerkt met ambachtelijk herbruikbaar metselwerk. Dit geeft niet alleen reliëf aan het gebouw, maar biedt ook ruimte aan mossen, en schuilplaatsen voor insecten en andere dieren. In de gevels zijn vleermuishotels en mussenkasten verwerkt en het dak is geschikt gemaakt voor het nestelen van weidevogels. Om de welkome gasten niet vervolgens de stuipen op het lijf te jagen is natuurlijk diervriendelijke verlichting nodig; ook daar is aan gedacht.

Stap in duurzaamheidsambitie

“ProRail heeft een duurzaamheidsambitie om in de toekomst volledig CO2-neutraal te zijn”, zegt regiodirecteur Danou Veenhof van ProRail. “Met dit gebouw zetten we een flinke stap in die richting.”